Dod yn Fentor
Beth sydd angen arnaf i fod yn fentor?
Y cyfan y gofynnwn amdano yw brwdfrydedd dros ieithoedd a agwedd gadarnhaol ynghylch ble y gallant eich tywys. Does dim angen i chi fod yn fyfyriwr ieithoedd hyd yn oed!
Sut mae'r broses ymgeisio'n gweithio?
Byddwn yn cysylltu gyda chi trwy e-bost cyn dechrau’r ail dymor yn dweud wrthych am y prosiect. Bydd angen i chi lenwi a chyflwyno'r ffurflen gais ac wedyn eisteddwch nôl, ymlaciwch, ac arhoswch tan fis Mehefin/Gorffennaf, pan fyddwch yn derbyn naill ai gwahoddiad i'r hyfforddiant neu wahoddiad am gyfweliad (peidiwch â phoeni am hyn, mae'n gwbl anffurfiol – rydym eisiau creu darlun gwell o bwy ydych chi fel unigolyn, dyma i gyd). Yna, bydd angen i chi lenwi ffurflen gais gan y Gwasanaeth Datgelu a Gwahardd, sy'n gwirio am unrhyw euogfarnau neu rybuddiadau troseddol sydd gennych. Byddwn yn talu am hyn ac yn eich helpu ar hyd pob cam o'r broses. Yn olaf, bydd yn rhaid i chi fod ar eich gorau wrth ddod ar gyfer hyfforddiant ym mis Medi ac, ar ôl hynny, byddwch naill ai'n cael eich gosod ar y rhestr wrth gefn neu'n cael cynnig i fod yn Fentor ITM mewn ysgol sy’n agos atoch chi (oherwydd daearyddiaeth Cymru, bydd yn rhaid i rai mentoriaid deithio ymhellach nag eraill i gyrraedd eu hysgol. Bydd eich blwyddyn academaidd, y mathau o drafnidiaeth sydd ar gael ar eich cyfer, yn ogystal â pha mor hir y bydd y daith o'ch prifysgol i'ch ysgol, i gyd yn cael eu hystyried).
Pam ddylwn i gyflwyno cais? Beth ydw i'n ei gael o fod yn fentor?
Os ydych yn frwdfrydig am ieithoedd ac yn meddwl gydag ieithoedd does dim ffiniau yn bodoli, gwnewch gais. Os teimlwch fod addysg prifysgol yn bwysig ac yn rhywbeth y dylai disgyblion ysgol ei ystyried, gwnewch gais. Os byddwch yn gwneud cais ac yn llwyddo i fod yn fentor ITM, byddwch yn elwa o brofiad proffesiynol o’r radd flaenaf gyda thîm rheoli cefnogol. Mae’n brofiad sy'n pontio'r bwlch rhwng addysg prifysgol a'r byd gwaith. Byddwch yn rhan o gymuned tebyg gyda meddylfryd a rennir o ran pwysigrwydd ieithoedd. Byddwch hefyd yn gallu ymgysylltu â'r gymuned leol a theimlo synnwyr o gyflawni diben ehangach. Yr hyn y dylech fod yn ei ofyn i chi eich hun yw 'Pam na ddylwn i wneud cais? Beth na fyddai’n ei gael ô fod yn fentor?'
Pam wnaeth mentoriaid blaenorol wneud cais?
Gwnaeth mentoriaid blaenorol ymgais gan eu bod yn frwdfrydig am ieithoedd ac roeddent am rannu'r brwdfrydedd hwnnw â dysgwyr mewn ysgolion ledled Cymru, gan obeithio newid eu hagweddau at ieithoedd, yn ogystal â chynyddu'r nifer sy'n dewis TGAU ITM. Gwnaethant ymgais am eu bod yn ystyried dilyn gyrfa mewn addysgu ac am weld a oedd yn addas ar eu cyfer. Gwnaethant ymgais am eu bod wedi derbyn e-bost a oedd yn esbonio’r hyn mae'r prosiect yn ei wneud, fe sylweddolon ei fod yn addas iawn ar eu cyfer, ac yna meddwl 'Pam lai?' Y cwestiwn go iawn yma yw 'Pam rydych chi'n ystyried gwneud cais?' a chyda chymaint i'w ennill o’r profiad, 'Beth sy'n eich atal?'
A fydd rhaid i mi ymgymryd ag unrhyw hyfforddiant?
Bydd, bydd rhaid i chi. Bydd yr hyfforddiant naill ai ar-lein neu'n wyneb i wyneb, yn dibynnu ar gyngor Llywodraeth Cymru ynghylch y pandemig COVID-19 mewn ysgolion ar y pryd. Gallwch dawelu eich meddwl gan y byddwn yn gwneud yn siŵr bod gennych bopeth sydd ei angen i ddod yn fentor gwych.
Bod yn Fentor
Sut mae'r broses ddyrannu’n gweithio
Rydym yn adnabod pob un o'r ysgolion rydym yn gweithio gyda'n dda iawn, felly gallwn nodi pa fentor fyddai'n gweithio'n dda mewn ysgol penodol. Rydym yn paru personoliaeth y mentor ag ethos yr ysgol a'i disgyblion. Ffactorau eraill sy’n cael eu hystyried yw gofynion yr ysgolion a'r mentoriaid. Rydym yn ceisio bodloni pob dewis cystal ag y gallwn a chynnig y fargen decaf posibl i bawb. Mae'r mentoriaid hynny sydd â cheir yn aml yn cael eu rhoi mewn ysgolion lle mae cysylltiadau trafnidiaeth cyhoeddus yn llai na delfrydol. Yn aml, gosodir siaradwyr Cymraeg mewn ysgolion cyfrwng Cymraeg. Gosodir myfyrwyr yr ail flwyddyn mewn ysgolion sydd wedi'u lleoli ymhellach i ffwrdd, fel bod gan fyfyrwyr yn eu blwyddyn olaf sydd â mwy o waith i'w wneud a thraethodau hir i’w hysgrifennu fwy o amser i wneud hynny heb orfod meddwl am ganiatáu mwy o amser i deithio i’w hysgolion. Rhoddir llawer o ystyriaeth o ran pwy sy'n mynd i ble.
Sut alla i reoli bod yn fyfyriwr a bod yn fentor?
Mae sgiliau rheoli amser a threfnu da yn hanfodol i fod yn fyfyriwr ac yn fentor. Gwnewch yn siŵr eich bod ond yn trefnu eich sesiynau mentora pan nad oes gennych ddarlith neu seminar a bod gennych ddigon o amser i deithio i’ch ysgol ac oddi yno, yn ogystal ag ychydig o amser ar gyfer cynllunio eich sesiynau hefyd. Y tu hwnt i hyn, ni ddylai mentora gymryd llawer mwy o'ch amser, gan adael digon o amser i chi ar gyfer astudio yn ystod yr wythnos. Yn fyr, os ydych yn cynllunio'n ddigon da, ni ddylai rheoli bod yn fyfyriwr a mentor fod yn broblem. Fodd bynnag, os oes gennych unrhyw broblemau o gwbl, gwnewch yn siŵr eich bod yn eu cyfleu i ni ac, os yw'n berthnasol, i'r athro ITM yn yr ysgol a ddyrannwyd i chi; byddwn yn ceisio eich helpu cystal ag y gallwn.
Beth yw'r themâu wythnosol?
Mae'r themâu wythnosol wedi'u cynllunio'n ofalus i arddangos dulliau mwy cyfannol dysgu iaith i’ch mentoreion. Dyma’r themâu:

Wythnos Un: 'Iaith yn Hunaniaeth', gofyn i'r mentoreion yr hyn y mae'n ei olygu i fod yn Gymry a/neu'n Brydeinwyr ac archwilio'r rôl sydd gan iaith ar eich hunaniaeth.
Wythnos Dau: 'Iaith yn Ddiwylliant', archwilio lluosogrwydd ieithoedd (a grwpiau iaith) yn ogystal â'r nifer o resymau gwahanol ar gyfer eu dysgu. Mae diwylliannau'n rhyngddibynnol. Nid oes unrhyw beth yn y byd hwn yn wirioneddol ar wahân.
Wythnos Tri: 'Iaith yn Gysylltiad', trafod ieithoedd fel pwynt cyswllt rhwng pob math o bynciau a sut, am yr union reswm hwn, y mae ieithoedd yn cynnig rhywbeth i bawb.
Wythnos Pedwar: 'Iaith yn Berfformiad', arddangos i'ch mentoreion sut i "berfformio" ieithoedd nid yn unig drwy eiriau, ond drwy tôn, ystumiau a golwg hefyd. Mae hyd yn oed gwybod ychydig o eiriau mewn iaith arall yn helpu. Nid rhuglder yw diwedd y gân, ond cyfathrebu.
Wythnos Pump: 'Iaith yn Gyfieithiad', darganfod nad yw cyfieithu gair am air yn ddigonol a sut nad yw cyfieithu yn golygu cyfatebiaeth rhwng geiriau yn unig. Nid yw technoleg yn ddigonol ar gyfer cyfieithu ystyr.
Wythnos Chwech: 'Iaith yn Daith', dangos i’ch mentoreion sut mae ieithoedd yn daith rydych chi’n dewis ymgysylltu â hi dros gyfnod eich oes. Trwy eich diddordebau, eich hobïau a'ch nodau, rydych yn dod o hyd i gymhelliant er mwyn parhau i'w dysgu.
Sut ydw i'n cynllunio fy sesiynau? Sut ydw i'n ymgorffori'r themâu? Sut ydw i'n ymgorffori theori?
Cyn i chi fynd i mewn i'ch ysgol i gyflwyno'r sesiwn gyntaf, gwnewch yn siŵr eich bod wedi'i chynllunio'n dda. Darllenwch y llawlyfr mentora cyn i chi ddechrau cynllunio – mae'n darparu llawer o fanylion ac awgrymiadau defnyddiol ar gyfer pob thema wythnosol, yn ogystal â datrysiadau ar gyfer unrhyw broblemau y gallech eu hwynebu, awgrymiadau ar gyfer gweithgareddau, atgofion berthnasol o theori mentora a llawer mwy. Dylech ddefnyddio hwn yn gyntaf bob tro. Ar wahân i hyn, byddwch hefyd yn derbyn taflen gynllunio ar gyfer pob wythnos, a bydd angen i chi gyflwyno’r daflen i ni cyn y sesiwn berthnasol. Mae'r daflen hon yn eich annog i ystyried sut mae eich gweithgaredd yn berthnasol i'r thema wythnosol a sut rydych chi wedi ymgorffori theori. Fel bob amser, os ydych yn cael trafferth ac os oes gennych unrhyw gwestiynau, mae ein e-bost ar agor o hyd.
Pa fath o weithgareddau ydw i'n cael eu harwain?
Cyn belled â bod y gweithgaredd yn gysylltiedig â'r thema wythnosol, bod ganddo nod addysgol perthnasol, ac nad yw'n golygu bod eich mentoreion yn cymryd rhan mewn unrhyw beth sy’n beryglus neu’n amhriodol, yr unig derfyn yw eich dychymyg! Mae croeso i chi rannu eich syniadau gyda ni ac i ofyn i ni am ein barn – rydym bob amser yn fwy na pharod i helpu.
A oes unrhyw enghreifftiau o weithgareddau llwyddiannus y mae mentoriaid blaenorol wedi'u defnyddio gyda disgyblion?
Mae gennym lawer o weithgareddau llwyddianus y mae mentoriaid wedi'u defnyddio yn y gorffennol. Yn gyntaf, edrychwch yn eich llawlyfr, sy'n darparu syniadau bras ar gyfer rhai o'n hoff weithgareddau ar y tudalennau perthnasol ar gyfer pob wythnos. Ar gyfer y sesiwn gyntaf, gallwch ddefnyddio’r gweithgaredd teisen gri, er enghraifft. Yn yr achos hwn, ar ôl gofyn i ddisgyblion beth mae'n ei olygu i fod yn Gymry, rydych chi'n cyflwyno llun o’r deisen gri iddyn nhw ac yn gofyn, 'A yw’r rhain yn Gymreig?' Ar ôl annog ac arwain trafodaeth, byddwch yn trafod sut na fyddai teisen gri yn bodoli heb yr holl gynhwysion sy'n rhan ohonynt, sy'n dod o bedwar ban y byd. Rydym oll yn ryngddibynnol yn ddiwylliannol. Does dim y fath beth â Chymreictod 'pur' yn bodoli. Ar gyfer wythnos pump, er enghraifft, ceir gweithgaredd lle rydych chi'n paru cyfieithiadau o deitlau ffilmiau sydd wedi'u cyfieithu'n llythrennol yn ôl i'r Saesneg gyda'u teitlau Saesneg gwreiddiol, sy'n dangos nad cyfieithu llythrennol gair am air yw'r opsiwn gorau bob amser. Os ydych chi'n cael trafferth wrth feddwl am syniadau ar gyfer gweithgareddau, gofynnwch i'ch cyd-fentoriaid yn ogystal â gofyn i ni – ceir cymaint o syniadau gwych sydd wedi gweithio'n dda iawn o'r blaen.
Beth ddylwn i ei wneud os bydd disgybl yn camymddwyn? Sut mae gwobrwyo ymddygiad da?
Gwnewch yn siŵr eich bod yn edrych ar bolisi ymddygiad yr ysgol cyn eich sesiwn gyntaf. Y ffordd hawsaf o wneud hyn yw cael sgwrs gyflym, yn bersonol neu drwy e-bost, gyda athro cyswllt eich ysgol. Mae rhai ysgolion yn defnyddio system pwyntiau llys, ac mae eraill yn dyfarnu gwobrau teilyngdod; mae rhai ysgolion yn fwy na pharod i chi wobrwyo disgyblion am eu hymddygiad da, nid yw eraill. Mae polisi ymddygiad pob ysgol yn wahanol. Y peth pwysicaf i'w gadw mewn cof o ran ymddygiad yw y dylai eich mentoreion ystyried ei fod yn fraint i gael cymryd rhan yn eich sesiynau. Gellir tynnu'r fraint hon i ffwrdd yn hawdd iawn. Os bydd disgybl yn camymddwyn ac yn tarfu ar eich sesiwn, eich blaenoriaeth fyddai i’w annog i ymuno mewn modd mwy cynhyrchiol. Fodd bynnag, os nad yw hyn yn gweithio ac mewn achos lle ceir ymddygiad aflonyddgar iawn, mae gennych yr hawl i anfon y disgybl nôl i'w ystafell ddosbarth.
Pryd bydd y sesiynau'n cael eu cynnal?
Unwaith y byddwn wedi eich rhoi mewn cysylltiad ag athro ITM eich ysgol, eich cyfrifoldeb chi fydd nodi a phenderfynu ar amser ar gyfer eich sesiynau sy'n gweithio'n dda ar gyfer y ddau ohonoch. Peidiwch â methu eich darlithoedd yn y brifysgol er mwyn mentora ar adegau penodol; nid hynny yw’r bwriad. Yn hytrach, dylech sicrhau eich bod yn ymgysylltu â'r prosiect hwn ochr yn ochr â'ch astudiaethau. Rydym bob amser yn awgrymu eich bod yn cymryd y cam cyntaf ac yn sicrhau bod yr athro yn ymwybodol o’r amseroedd penodol sy'n gweithio'n dda i chi. Os ydych chi'n cael problemau wrth ceisio drefnu, anfonwch e-bost cyflym atom – byddwn ni'n fwy na pharod i helpu!
Beth ddylwn i ei wneud os na allaf i a’r athro gytuno ar amserlen?
Weithiau, nid yw pethau'n gweddu ac mae hynny'n iawn. Yn gyntaf, peidiwch â phoeni. Anfonwch e-bost atom a byddwn yn ymateb cyn gynted ag y gallwn. Gallwn bob amser eich symud at ysgol arall a gosod mentor gwahanol yn yr ysgol lle nad oedd pethau'n gweithio ar eich cyfer. Bydd y cyfan yn gweithio yn y pen draw.
Sut ydw i'n ceisio sicrhau bod fy sesiynau'n rhedeg mor esmwyth a di-straen â phosibl?
Cynlluniwch eich sesiwn yn dda ymlaen llaw. Mae paratoi gormod a chael gormod o weithgareddau neu drafodaethau wedi'u cynllunio yn llawer gwell na pheidio paratoi’n ddigonol a brwydro i feddwl am syniadau perthnasol i lenwi gweddill yr amser. Ffactor pwysig arall wrth sicrhau bod eich sesiynau'n rhedeg mor esmwyth â phosibl yw bod yn barod i fod yn hyblyg. Wrth weithio gyda disgyblion ysgol, mae'n rhaid i chi sylweddoli na fyddwch bob amser yn cwblhau pob gweithgaredd neu drafodaeth a gynlluniwyd gennych. Yn yr un modd, weithiau efallai na fyddwch yn cwblhau unrhyw un ac efallai y bydd eich sesiwn yn dilyn trywydd gwahanol. Mae’n iawn bod hyn yn digwydd. Cyn belled â'ch bod yn ymdrin â'r thema'n briodol, mae popeth yn iawn.
Sut mae ceisio sicrhau fy mod yn cael disgyblion i ymgysylltu'n iawn?
Darparwch ar gyfer diddordebau’r dysgwyr. Defnyddiwch eich sesiwn gyntaf i ddarganfod beth sydd o ddiddordeb iddynt ac ymgorfforwch eu diddordebau yn eich sesiynau dilynol.
Sut mae gwneud y sesiynau mor hwylus â phosibl, gan sicrhau bod y disgyblion yn dal i ddysgu?
Gwnewch yn siŵr bod eich gweithgareddau'n cyd-fynd â diddordebau eich mentoreion cymaint â phosibl a sicrhewch eu bod yn ymdrin â’r pwnc a bod ganddynt nod addysgol. Ar ôl i chi gwblhau'r gweithgaredd, gofynnwch i'r disgyblion amdano i weld a allant nodi’r hyn roeddech yn ceisio’i gyfleu iddynt. Os nad ydyn nhw'n gwybod, gwnewch yn siŵr eich bod yn ei egluro.
Beth ddylwn i ei wneud os byddaf yn dod ar draws unrhyw broblemau technolegol?
Ceisiwch beidio â mynd i banig. Mae'r pethau hyn yn digwydd weithiau. Os ydych yn cynnal sesiwn wyneb i wyneb, byddem yn eich cynghori i sicrhau bod gennych sesiwn wrth gefn nad yw’n ddibynnol ar dechnoleg. Fodd bynnag, os ydych yn cynnal sesiwn drwy alwad fideo yn unig, ni fydd hynny bob amser yn bosibl, wrth gwrs. Os bydd hyn yn digwydd ac bod problem gyda’r cysylltiad, ceisiwch gadw’n ddigynnwrf ac arhoswch i weld a fydd y cysylltiad yn gwella. Os nad yw'n gwneud hynny ac os yw'n rhwystro eich sesiwn rhag gweithio, gallwch bob amser egluro'r broblem i'r athro ITM yn yr ysgol ac aildrefnu. Rhowch wybod i ni am unrhyw drefniadau sydd wedi'u had-drefnu.
Beth ddylwn i ei wneud os nad wyf yn gallu cynnal sesiwn fentora un wythnos?
Rydym yn gwerthfawrogi efallai bydd gennych darlith wedi'i haildrefnu neu arholiad sy'n digwydd ar yr un pryd â'ch sesiwn mentora. Mae'r pethau hyn yn digwydd ac, yn naturiol, mae’n rhaid i'ch gwaith prifysgol gael blaenoriaeth. Y peth pwysicaf yw eich bod yn cysylltu â'r athro ITM yn eich ysgol cyn gynted â phosibl i aildrefnu'r sesiwn. Drwy roi digon o rybudd iddynt, ni fyddwch yn tarfu’n ormodol ar yr ysgol, a byddwch yn eu galluogi i drosglwyddo'r neges i'r dysgwyr ynglŷn ag aildrefnu eich sesiwn. Fe fydd hefyd yn rhoi amser i'r ysgol gynllunio ar gyfer y dysgwyr am hyd y sesiwn na fyddwch yn gallu’i chynnal. Ar ôl i chi aildrefnu, anfonwch e-bost cyflym atom gan adael i ni wybod am y newid i'ch amserlen. Yn yr un modd, os ydych chi'n cael problemau wrth aildrefnu, mae croeso i chi gysylltu â ni.
Beth ddylwn i ei wneud os nad wyf yn gallu parhau i ymwneud â'r prosiect?
Dewch i siarad â ni os ydych yn ansicr ar unrhyw adeg. Rydym yn fwy na pharod i wrando arnoch a'ch helpu i ganfod y sefyllfa orau ar eich cyfer.
Edrych i’r Dyfodol – Y Tu Hwnt i Fentora
Lle gall bod yn fentor fynd â mi?
Gall bod yn fentor eich arwain i nifer o leoedd, o gwblhau eich TAR a dod yn athro i astudiaethau academaidd pellach ar lefel meistr a thu hwnt. Fodd bynnag, er bod mentora gyda ni yn ddefnyddiol os ydych am fynd mewn i addysg neu astudio, mae'n ddefnyddiol ar gyfer nifer o yrfaoedd eraill hefyd. Cyfieithu. Busnes. Rheoli. Teithio a thwristiaeth. Marchnata. Gwerthiannau. Gwybodaeth. Adnoddau dynol Logisteg. Newyddiaduraeth. Cysylltiadau cyhoeddus. Gweithio dramor. Gall y sgiliau rydych chi'n eu hennill eich arwain i unrhyw le. Edrychwch ar rai o'r pethau y mae mentoriaid blaenorol wedi mynd ymlaen i’w gwneud.
Pa sgiliau trosglwyddadwy rwyf wedi'u hennill trwy fod yn fentor y bydd cyflogwyr yn eu gwerthfawrogi?
Drwy eich cyfranogiad â'r prosiect, byddwch yn ennill neu ddatblygu sgiliau mewn amrywiaeth eang iawn o feysydd: cyfathrebu, datrys problemau, rheoli amser, trefnu, i enwi ond ychydig ohonynt. Mae mentoriaid blaenorol wedi sôn am well hunanhyder a gallu gwell i ddelio â sefyllfaoedd annisgwyl a meddwl heb rybudd, yn ogystal â mwy o amynedd. Mae bod yn rhan o'r Prosiect Mentora ITM yn pontio'r bwlch rhwng y brifysgol a byd gwaith a hefyd yn eich galluogi i wella eich sgiliau rhwydweithio, rhywbeth sydd bob amser yn ddefnyddiol ym myd gwaith.
Beth mae mentoriaid blaenorol wedi mynd ymlaen i'w wneud?
Mae mentoriaid blaenorol wedi mynd ymlaen i bob math o leoedd cyffrous!
I rai, mae gweithio gyda'r prosiect wedi tynnu’u sylw at y ffaith, er gwaethaf eu syniadau blaenorol, nad ydynt am fynd i mewn i addysg, sy'n iawn! Nid addysgu yw mentora a byddwch wedi ennill cymaint o sgiliau hanfodol a gwerthfawr iawn eraill drwy gymryd rhan. I eraill, mae wedi cadarnhau eu dymuniad i addysgu ac mae eu cyfranogiad â'r prosiect wedi cryfhau eu cais TAR ymhellach. Y tu allan i TAR ac addysgu, mae mentoriaid blaenorol eraill wedi penderfynu parhau â'u gyrfaoedd academaidd, gan fynd ymlaen i ddilyn cyrsiau meistr. Mae rhai hyd yn oed wedi ystyried gwneud PhD. Mae eraill wedi ymgymryd â swyddi yn y sector preifat mewn allforion, marchnata, TGCh a chyllid. I rai, mae mentora wedi ailgynnau eu hawydd i fynd dramor eto – ers hynny, maent wedi dod o hyd i waith yn Sbaen, yr Eidal a thu hwnt, lle maent yn parhau i ddefnyddio eu hieithoedd a'r sgiliau a enillwyd ganddynt drwy gymryd rhan yn y prosiect. Mewn gwirionedd, mae'r cyfleoedd yn ddiddiwedd.
A allwch chi rhoi geirda i mi?
Wrth gwrs y gallwn! Rhowch ddigon o rybudd i ni – rydym yn bobl brysur a bydd angen ychydig o amser arnom i allu ysgrifennu'r geirda rydych chi'n ei haeddu.